Zoogdieren (paarden)
Lipizzaner
Lipizzaner
Indeling en wetenschappelijke naam: Equus caballus
Bronnen gecontroleerd:
Volwassen dieren zijn vaak lichtgrijs, maar veulens worden dikwijls donker geboren en worden tijdens het opgroeien lichter
De Lipizzaner is verbonden met de stoeterij Lipica en de Europese traditie van rijkunst aan het hof. Het ras is ook bekend van de voorstellingen van de Spaanse Rijschool in Wenen. Volwassen dieren zijn vaak lichtgrijs, maar veulens worden dikwijls donker geboren en worden tijdens het opgroeien lichter. Er bestaan ook zwarte of bruine volwassen dieren.
Oorsprong en verspreiding
Lijnen van de stoeterij Lipica in Midden-Europa
- Lipizzan
- Lijnen van de stoeterij Lipica in Midden-Europa

Referentiefoto
Referentiefoto van een Lipizzaner. Bekijk de kleur en bouw van het dier samen met de herkenningskenmerken in de tekst.
Bron: AtjanHop · Oorspronkelijk materiaal · CC0
1. Indeling, oorsprong en leefgebied
De Lipizzaner is verbonden met de stoeterij Lipica en de Europese traditie van rijkunst aan het hof. Het ras is ook bekend van de voorstellingen van de Spaanse Rijschool in Wenen.
De naam verwijst naar Lipica in het huidige Slovenië en de lijnen zijn in verschillende Europese stoeterijen voortgezet. De paarden van de beroemde rijschool vormen een deel van het ras: niet alle Lipizzaners treden op of hebben dezelfde training gevolgd. Geschiedenis en huidig gebruik worden van elkaar onderscheiden.
2. Uiterlijk en herkenning
Volwassen dieren zijn vaak lichtgrijs, maar veulens worden dikwijls donker geboren en worden tijdens het opgroeien lichter. Er bestaan ook zwarte of bruine volwassen dieren.
Het lichter worden van schimmels tijdens de groei verschilt van albinisme, waarbij ook de huid pigment mist. Foto's van jonge en volwassen paarden naast elkaar maken de kleurverandering duidelijk, maar er bestaan ook donkere volwassen dieren. Naast kleur kunnen het stevige lichaam, de gebogen hals en de verhoudingen van hoofd en benen worden bekeken.
Schimmel houdt verband met lichter wordend haar tijdens het opgroeien; het betekent niet dat alle paarden met wit haar en een roze huid hetzelfde genotype hebben. De zichtbare kleur op de foto kan worden onderscheiden van de werkelijke kleur van huid en ogen.
3. Gedrag en leefwijze
Het ras wordt gebruikt voor klassieke dressuur. Moeilijke bewegingen hangen samen met langdurige, stapsgewijze training en zijn geen instinctieve voorstelling van het ras.
Bewegingen uit de klassieke dressuur zijn het resultaat van geleidelijke opleiding en lichamelijke aanpassing. Een hoge sprong of houding op een foto wordt niet omschreven als een aangeboren instinct om op te treden. De uitgevoerde bewegingen en trainingsfase verschillen per paard; comfort en herstel moeten worden meegewogen.
4. Waarneming, bescherming en verzorging
Het kleurverschil tussen foto's van volwassen paarden en veulens wordt niet voor verschillende rassen aangezien. Geschiktheid voor het rijden wordt beoordeeld met leeftijd, trainingsgeschiedenis en gezondheid samen.
Uiterlijke verzorging om een lichte vacht te behouden en de gezondheid van het dier zijn verschillende zaken. Conditie, hoeven, zadelpassing en mogelijkheden voor contact met soortgenoten worden gezamenlijk bekeken. Ook bij tentoonstellingen en voorstellingen worden de werkelijke leeftijd, training en rustomgeving van het dier in de uitleg betrokken.
Onderbouwing en bronnen
- Oklahoma State University — Lipizzan
Indeling, oorsprong, uiterlijk, ecologie of gebruik van het ras
- Defra — Richtlijnen voor het welzijn van paarden en pony's
Een geschikte omgeving, voeding, gezelschap en training en langdurige verantwoordelijkheid voor de verzorging