Thú khác
Tatu
Armadillo
Phân loại và tên khoa học: Dasypus novemcinctus
Ngày kiểm tra tài liệu:
Tatu chín đai thích nghi với đào đất và dò tìm bằng mùi
Tatu là thú châu Mỹ nổi tiếng với những tấm cứng trên da.
Nguồn gốc và phân bố
Nhiều vùng ở châu Mỹ
- Bộ Cingulata
- Tấm xương
- Đào hang
- Tatu chín đai

Ảnh tham khảo
Ảnh tư liệu về tatu. Hãy đối chiếu màu sắc và hình dáng cá thể trong ảnh với phần hướng dẫn nhận dạng trong bài.
Nguồn: Aramburu Carlos · Tư liệu gốc · CC BY 4.0
1. Phân loại, nguồn gốc và sinh cảnh
Tatu là thú châu Mỹ nổi tiếng với những tấm cứng trên da. Trang này lấy tatu chín đai, Dasypus novemcinctus, làm đại diện. Phạm vi của tên khoa học từng được dùng rộng có thể thay đổi theo nghiên cứu phân loại gần đây và phân chia địa lý, nên cần kiểm tra thời điểm của dữ liệu phân bố. Chúng kiếm ăn trong nhiều môi trường như rừng và đồng cỏ, dùng hang làm nơi trú. Dù mang tên chín đai, chỉ đếm đai trên thân khó xác định chắc loài của mọi cá thể. Không nên giới thiệu hành vi nổi tiếng cuộn tròn như quả bóng của tatu ba đai là cách phòng vệ chung của loài này.
2. Ngoại hình và cách nhận biết
Các tấm xương nằm trên đầu và lưng, còn phần thân có các đai linh động nối tiếp nhau. Chúng có tai dài, mõm nhọn, đuôi dài và móng dùng đào đất. Các tấm như áo giáp bảo vệ cơ thể nhưng không phải lá chắn hoàn hảo không bị ô tô hay thú săn mồi lớn làm tổn thương. Bụng không được bọc cứng như lưng. Khi chúng đào đất, có thể xem đồng thời cách dùng chân trước và mõm. Hình dạng đai và tai là manh mối so sánh với tatu khác, nhưng nhận dạng chính xác cần địa điểm chụp và nguồn. Không mô tả nhầm ảnh tư thế co người là trạng thái đã cuộn kín thành quả bóng.
3. Hành vi và lối sống
Chúng đào và ngửi đất để tìm chủ yếu côn trùng và động vật không xương sống nhỏ khác. Giờ hoạt động có thể đổi theo nhiệt độ và môi trường; hang là chỗ tránh nóng, lạnh và nguy hiểm. Chúng thường di chuyển riêng lẻ nhưng có tiếp xúc trong sinh sản và quan hệ với con. Tatu chín đai được biết đến với sinh sản tạo ra nhiều con giống hệt nhau về di truyền trong một lứa, nhưng không khái quát thành cách của mọi tatu. Khi nguy hiểm, chúng không chỉ dựa vào giáp mà còn chạy hoặc trốn vào hang. Không nên đánh giá mức hoạt động và tính nết từ một ảnh co người.
4. Quan sát, bảo vệ và chăm sóc
Để hiểu sinh cảnh, hãy xét cùng lúc sinh vật làm thức ăn, đất đào hang và thảm thực vật che chở. Hành vi đào có thể gây mâu thuẫn với ruộng vườn, nhưng cần xem hướng dẫn quản lý địa phương trước khi bắt và chuyển thú hoang đi. Trên đường, giáp không bảo vệ khỏi va chạm. Không bắt bằng tay, dụ ăn hay động vào cửa hang của cá thể hoang dã. Chú thích ảnh cần nêu loài được bàn đến và vùng chụp, không gán hành vi cuộn tròn của tatu khác. Với sức khỏe và tiếp xúc giữa người và động vật, nên theo hướng dẫn từng tình huống của cơ quan chính thức thay vì gây sợ quá mức hay bảo đảm an toàn.
Cơ sở và tài liệu tham khảo
- Animal Diversity Web — Dasypus novemcinctus
Phân loại, phân bố, ngoại hình, thức ăn và hành vi sinh sản
- San Diego Zoo — Tatu
Giáp, thức ăn, hang và khác biệt giữa các loài tatu